TedXKhartoum: Speakers’ Corner aan de Nijl

30 apr

Op een stoffige vlakte in Khartoum staat een gigantische witte tent.

Daarbinnen staat een man in een djellabia op een helverlicht podium. Hij kijkt uit over een publiek van 1200 – meestal jongere – Soedanezen en een handvol buitenlanders. Ik zit vooraan en luister geboeid naar de gelijktijdige vertaling door mijn hoofdtelefoon. De man is Rashid Diab. Hij is kunstenaar en heeft hier in Khartoum een artistiek centrum  gebouwd met lokale hergebruikte materialen, veel groen en zonlicht. Het is een plek waar tentoonstellingen en workshops gehouden worden. Ook heeft hij een hoek van zijn tuin ingericht voor discussies en waar hij volledige verantwoordelijkheid neemt voor alles dat door gasten gezegd wordt: Hyde Park’s Speakers’ Corner aan de Nijl. Zijn betoog voor meer aandacht en liefde voor de culturele rijkdom en capaciteit van Soedan, is een subtiele aanklacht tegen het gebrek aan investeringen in de sector. Diab staat er op Arabisch te spreken en lijkt een zeker gevoel van nationalisme te hebben dat in de rest van de samenleving zo overdonderend afwezig is.

Diab is één van de vele sprekers van TedXKhartoum: een lokaal georganiseerde variant van de grote TED-conferenties zoals die in de VS ontstaan zijn. In achttien minuten vertellen sprekers over het idee dat hen drijft. Het zijn ideeën die het waard zijn te verspreiden. Er zowel over technologische als sociale innovatie gesproken en het publiek luistert aandachtig. De conferentie is georganiseerd door een groot team van vrijwilligers, vandaag te herkennen aan hun rode hoofddoeken. 

Een hoogtepunt is zonder meer de video van Chimamanda Adichie,  een Nigeriaanse schrijfster die waarschuwt voor het gevaar van ‘een enkel verhaal’. Ze beschrijft hoe eenzijdige berichtgeving ervoor zorgt dat mensen wereldwijd van elkaar vervreemd raken. Doordat wij in Nederland alleen over Afrikaanse landen lezen wanneer er hongersnood of oorlog woedt, zien wij hen als: “onbegrijpelijke mensen, vechtend in zinloze oorlogen, stervend van armoede en AIDS, niet bij machte voor zichzelf te spreken en wachtende op de redding van een vriendelijke blanke vreemde.” Wij weten niet van hun kracht en dromen. Zoals Joris Luyendijk het in een interview met the Guardian zei: conventionele media berichten over de uitzondering op de regel. Maar wanneer dat lang genoeg gebeurt, gaat men de uitzondering voor de regel aanzien. Het gevaar van stereotyperen is volgens Adichie niet alleen dat ze vaak niet kloppen: ze bedreigen ook de waardigheid van het individu. De hoeveelheid en het type verhalen dat verteld wordt over een volk (her)schept het idee dat over hen heerst.

Het is pauze. Ik praat na met wat Soedanese studenten en ze zijn allen geïnspireerd: ideeën kunnen de wereld over reizen en mensen verbinden, onafhankelijk van land, religie of etniciteit. Een jonge dichter genaamd Tayeb, zegt me: ‘we kunnen en moeten gebruik maken van nieuwe media om stereotypen te bestrijden en te profiteren van elkaars wijsheid en schoonheid’. Terwijl de pauze afloopt en de zaal weer volstroomt wisselen we Facebookgegevens uit: ‘kom snel eens wat arak drinken, anders mist je het beste van Soedan’, fluistert hij me toe.

Eén reactie to “TedXKhartoum: Speakers’ Corner aan de Nijl”

  1. CarelB mei 2, 2011 bij 7:52 am #

    Wat een mooi verhaal weer, Bruno. En wat een prachtig inzicht dat de pers vooral bezig is met het beschrijven van uitzonderingen op de regel. Daar ga ik rustig over nadenken. Neem je wel een flesje arak mee, want dat helpt vast!
    Liefs uit de bloeiende Betuwe, CarlosM

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: